Gezond eten met een klein budget

Op 6 november 2025 kwam het Netwerk tegen Armoede bijeen in de Ontmoetingskerk in Rhenen. Het thema van deze bijeenkomst was “Gezond eten met een klein budget – inzichten van wetenschap en praktijk; oog voor voedsel, hart voor mensen.”

Wetenschappelijke inzichten – dr. Jantien van Berkel (Universiteit Utrecht)

Dr. Van Berkel lichtte toe hoe schaarste en financiële stress het denk- en doenvermogen beïnvloeden. Hierdoor wordt het lastiger om gezonde keuzes te maken, ook als mensen weten wát gezond is.
Sociale omgeving, marketing en leefomstandigheden spelen een grote rol. Gezonde voeding is daarom maar beperkt een individuele keuze.
In het gesprek kwam naar voren dat:

• kennis over voeding meestal niet het grootste probleem is,
• deelname aan cursussen lastig te realiseren blijft,
• stress en leefomstandigheden veel invloed hebben op voedingsgedrag.

Ervaringsverhaal – Marijke Wijman

Marijke deelde haar persoonlijke ervaring met leven van een minimuminkomen. Zij benadrukte dat je bij elke aankoop extra stappen moet zetten: zoeken naar aanbiedingen, letten op bereidingstijd en energiekosten.
Ook het belang van rust, mentale gezondheid en zingeving kwam sterk naar voren.
Ze wees op initiatieven zoals samen koken en maaltijdprojecten die sociale steun en gesprekken mogelijk maken.

Onderzoek naar oplossingsrichtingen – Eline van Bennekom MSc (WUR)

Van Bennekom presenteerde onderzoek naar hoe armoede en gezondheid samenhangen.
Belangrijke conclusies:

• Eerst basisbehoeften en financiële rust realiseren — dit verbetert direct de mentale gezondheid.
• Mensen hebben ook psychosociale behoeften: zinvolle activiteiten en sociale verbinding.
• Maatwerk is essentieel om verschillende doelgroepen goed te bereiken.
• Er werd gesproken over vroegsignalering, jongeren in schulden en het belang van goede communicatiekanalen zoals WhatsApp.

Voedselbank Neder-Veluwe

De Voedselbank in Rhenen ondersteunt momenteel zo’n 25 huishoudens; tijdens de energiecrisis waren dat er 40. In totaal zijn de afgelopen jaren circa 150 huishoudens geholpen.
Er is een merkbare verandering door initiatieven zoals Too Good To Go: voedselbanken ontvangen minder restproducten en kopen daarom vaker zelf gezond voedsel in – een lastig dilemma vanwege voedselverspilling.
In het gesprek kwamen bovendien onderwerpen aan bod zoals:

• samenwerking met schuldhulpverlening,
• schoolmaaltijden en schoolfruit,
• zorgen over jongeren die 18 worden en financieel kwetsbaar zijn.

SchuldHulpMaatje en jongerenwerk werken samen om in 2026 een gerichte aanpak voor deze doelgroep te ontwikkelen.